Fransız yazar Michel Houellebecq, Müslümanlara ilişkin açıklamaları nedeniyle ayrımcılık, nefret veya şiddete teşvike iştirak şüphesiyle soruşturmada resmen şüpheli statüsüne alındı. Dosya, 2022’de yayımlanan bir söyleşiye dayanıyor. Yazarın avukatları ise sözlerin ifade özgürlüğü kapsamında olduğunu savunuyor.

Michel Houellebecq’in yaklaşık dört yıl önce dile getirdiği görüşler, Nanterre’de yürütülen adli soruşturmada yeni bir aşamaya taşındı. Soruşturma hâkimi, yazarı 10 Kasım’da “mise en examen” statüsüne aldı. Bu işlem, suçlamaların soruşturulması anlamına geliyor; verilmiş bir mahkûmiyet kararı bulunmuyor.
Tartışma, Houellebecq’in filozof Michel Onfray ile yaptığı ve Kasım 2022’de Front Populaire dergisinde yayımlanan söyleşiden kaynaklanıyor.
Yazar, söyleşide Müslümanları topluca hırsızlık ve saldırganlıkla ilişkilendiren ifadeler kullanmış, Fransa’dan ayrılmalarını bir seçenek olarak sunmuştu. Ayrıca camileri ve Müslümanların gittiği kafeleri hedef alabilecek saldırılardan söz ederek bunları “tersine Bataclan” ifadesiyle nitelemişti. Bu sözler, 2015’te Paris’te yaşanan saldırılara gönderme yapıyordu.
Ocak 2023’te şikâyette bulunan Fransa Camiler Birliği (UMF), davanın yalnızca bir dinin eleştirilmesiyle ilgili olmadığını belirtiyor. Birliğe göre söz konusu ifadeler, Müslümanları bir topluluk olarak suçla özdeşleştiriyor ve onlara yönelik şiddeti meşrulaştırabilecek bir çerçeve oluşturuyor.
UMF, son açıklamasında yazarın sonradan yaptığı düzeltmelerin, daha önce yayılmış sözlerin etkisini ortadan kaldırmadığını savundu. Irkçılıkla Mücadele ve Halklar Arası Dostluk Hareketi’nin (MRAP) de şikâyetini sürdürdüğü bildirildi.
Houellebecq’in avukatları, açıklamalarda örtülü biçimde dahi şiddete çağrı bulunmadığını öne sürüyor. Savunmaya göre yazarın olası bir çatışma senaryosundan söz etmesi, böyle bir çatışmayı istediği anlamına gelmiyor.
Yazar, 2023’te yayımladığı kitabında tartışmalı ifadelerinden bazılarını düzeltmişti. Paris Büyük Camisi yönetimi de görüşmelerin ardından hukuki girişiminden vazgeçmişti. Ancak diğer şikâyetçilerin başvurularını sürdürmesi nedeniyle dosya kapanmadı.